Davranış Değiştirme Stratejileri

Davranışlarımız kazara değişmez. Beslenme alışkanlıklarınız gibi bir konuda uzun dönemli değişiklikler istiyorsanız, ilk olarak bir plan yapmalısınız.

            pSağlıklı olmayan bir davranışı değiştirmek için pek çok strateji bulunmaktadır. Genellikle herkesin kendine has yöntemleri bulunmaktadır, ayrıca karşılaştığınız her problem için aynı planı uygulayamyabilirsiniz. İlk ve en önemli adım değiştirmek istediğiniz davranışı tanımlamanız ve gözlemlemenizdir.

            Aşağıda sağlıksız bir davranışı sağlıklı bir hale getirmek için izlenecek yolların bir listesi bulunmaktadır:

1-Sağlıksız olduğunu düşündüğünüz alışkanlıklarınız listeleyin. En genel örnekler; hızlı yemek yemek, düzenli öğünler yerine gün boyunca atıştırmak, stres altındayken yemek yemek, hava şartlarını bahane ederek yürüyüşünüzü ertelemektir.

2-Bunların içinden değiştirmek istediğiniz bir davranışı seçin. Listedeki bütün yanlış alışkanlıkları bir kerede değiştirmeye çalışmak size sıkıntı verebilir ayrıca başarı şansınızı azaltır. İlk olarak tek bir davranışa odaklanın.

3-Değişim için gerekli stratejileri düşünürken, aynı zamanda bu sağlıksız davranışı nasıl geliştirdiğinizi anlamaya çalışın. Davranışınızı açıklayabileceğini düşündüğünüz altta yatan başka nedenler olabilir mi? Örneğin; Bütün gün atıştırmanız kronik bir stres nedeniyle olabilir mi?

4-Davranışı değiştirmek için beyin fırtınası yapın yani en az 5 çözüm seçeneği düşünün. En pratik ve uygulanabiliri olanı ile başlayın. Mutfağınızı kilitlemek veya yanınızda para taşımamak sizi atıştırma yapmaktan alıkoyabilir fakat bunlar gerçekçi çözümler değildir. Öğlen saatinizi kendinize ayırıp sağlıklı bir öğle yemeği yemek ve egzersizi arttırmak daha gerçekçi bir çözümdür.

25-Bu stratejiyi destekleyecek bir plan oluşturun. Gün içerisinde öğle yemeği ve egzersiz için kendinize nasıl zaman ayıracaksınız? Örneğin bir seçenek her gün belli bir saati günlük planınızda öğle yemeğiniz için ayırabilirsiniz ve o saatte başka hiç bir program eklemeyebilirsiniz.

6-Kararlılığınızı bozabilecek engelleri tanımlayın. Stratejinizle çatışabilecek nedenleri tanımlamalısınız. Örneğin işe gitmeden önce egzersiz yapmak gibi.

7-Hedefinizi gerçekleştirmek için belli bir süre koyun kendinize ve kesin bir tarih belirleyin. Değişiklik yapmak istediğiniz davranışın türüne göre bir  kaç gün ya da bir kaç hafta olabilir bu süre.

8-Hedeflediğiniz süre dolunca başarınız değerlendirin. Hangi yönleri işe yaradı?Neyi değiştirmelisiniz ki daha işlevsel bir çözüm olsun?Hedefinize ulaşamadıysanız buna engel olan neden ne olabilir?

9-Şimdi bu değişikliği sürekli hale getirmenin yollarını düşünmelisiniz. Hedefinize ulaşmanız şu ana  kadar çok çalışarak yaptığınız her şeyi bırakmanız anlamına gelmemektedir. Eğer işinizdeki sorumluluklar öğle yemeğinizi ertelemenize neden olmaya başlamışsa eski alışkanlıklarınıza dönmeye başlıyorsunuz demektir. Değiştirdiğiniz bu sağlıklı davranışın geçici olmaması için yapmanız gerekenleri gözden geçirmelisiniz.

10-Hazır olduğunuzda bir başka sağlıksız davranışı seçin ve süreci yeniden başlatın. Bir önceki deneyiminizden kazandığınız iç görüyü ve farkındalıkları kullanmanız işe yarayabilir.

 Psikolog Aslıhan Topyay

Related Posts with Thumbnails

Leave a Reply